TOP 10 największych odkryć o dinozaurach z 2020 roku
TOP 10 największych odkryć o dinozaurach z 2020 roku TOP 10 największych odkryć o dinozaurach z 2020 roku

Nigdy istniał lepszy czas na bycie fanem dinozaurów niż ostatnie lata. Nawet w roku, w którym eksploracja skamieniałości została ograniczona z powodu pandemii COVID-19, paleontolodzy kopali na tyle głęboko, by opisać dziesiątki nowych gatunków i sekrety naszych ulubionych prehistorycznych stworzeń. Odkrycia trwają nawet teraz, a owłosiony „grzywiasty” dinozaur ubirajara nazwany został miesiąc temu. Ponieważ przewidujemy, że zapis kopalny może ujawnić kolejne fakty w obecnym roku, to warto spojrzeć wstecz na dziesięć odkryć, które niedawno zaskoczyły i zafascynowały entuzjastów dinozaurów.

1. Dinewolucja

Niektóre z kluczowych cech, jakie pozwoliły dinozaurom odnieść ewolucyjny sukces - od puszystych piór po szybki metabolizm - mogły po raz pierwszy wyewoluować u ich maleńkich przodków. W 2020 roku paleontolodzy poinformowali o odkryciu maleńkiego gada z późnego triasu na Madagaskarze, którego nazwali kongonaphon. Chociaż to nie dinozaur, zwierzę było bliskie przodkom zarówno dinozaurów, jak i latających gadów zwanych pterozaurami. 

Ten owadożerca, którego kość udowa mierzy zaledwie 4 centymetry, był niezwykle zwinny, co pomagało w schwytaniu fruwającego obiadu. Prawdopodobnie miał futerko, które pomagało regulować temperaturę ciała. Podpowiada to nam, że niektóre cechy dinozaurów, takie jak stałocieplność i termiczna izolacja, wyewoluowały na wczesnym etapie ich historii.

2. Wiosłozaur

Paleontolodzy od dawna podejrzewali, że gigantyczny drapieżnik spinozaur spędzał większość czasu w wodzie. Wyniki analiz skamieniałości z 2015 roku poszły o krok dalej - płaskostopie i gęste kości wskazały, że spinozaur jest pierwszym znanym dinozaurem półwodnym.

W zeszłym roku jego ogon dodał kolejną wskazówkę. Wyrostek znaleziony w tym samym kamieniołomie co szkielet z 2015 roku jest długi i obszerny. Ogon bardziej przypomina wiosło niż to, co widać u innych mięsożernych. Idealnie nadawałby się do szybkich ruchów, które napędzały wodnego potwora. Fakt, że ogon pasuje do wszystkich skamieniałości znalezionych na tym miejscu, potwierdza, że mamy do czynienia z jednym osobnikiem. Spinozaur miał dość dziwne proporcje ciała, jak żaden inny odkryty dotychczas dinozaur.

3. One też cierpiały na raka

Dinozaury słyną z tego, że są duże, zaciekłe i wytrzymałe. Prawda jest jednak taka, że ​​cierpieły one z powodu wielu takich samych urazów i chorób, jak ludzie. Badanie opublikowane w 2020 roku w The Lancet opisało pierwszy dobrze udokumentowany przypadek złośliwego raka kości u dinozaura naziemnego. Zwierzę to, rogaty dinozaur znany ekspertom jako centrozaur, prawdopodobnie zmagało się z pogarszającym się stanem zdrowia, a zginęło w wyniku powodzi, która zaskoczyła jego stado.

4. Dinozaury wymierały zanim uderzyła asteroida?

Jeśli dinozaury „rządziły Ziemią” przez miliony lat, dlaczego zostały tak mocno przetrzebione w wyniku masowego wymierania, które miało miejsce 66 milionów lat temu? Paleontolodzy zastanawiali się nad tą kwestią od dziesięcioleci. Niektórzy sugerowali, że dinozaury mogły umierać, zanim jeszcze asteroida uderzyła w Ziemię. Jednak coraz większa liczba dowodów potwierdza inny pogląd, w tym badanie opublikowane w tym roku w Royal Society Open Science.

Naukowcy przyjrzeli się różnym drzewom ewolucyjnym pod kątem obecności dinozaurów pod koniec kredy, aby ustalić, czy dinozaury wymierają, czy też dobrze się rozwijają. Po przestudiowaniu danych nie znaleziono żadnego dowodu, że umierały one przed uderzeniem asteroidy. W rzeczywistości wydawały się doskonale przystosowane do ewolucji. Gdyby asteroida chybiła, Era Dinozaurów trwałaby bardzo długo, zapewne do czasu pojawienia się najokrutniejszego predatora - człowieka.

5. Wakacje w Afryce

Czasami dinozaury pojawiają się tam, gdzie się ich w ogóle nie spodziewaliśmy. Paleontolodzy znaleźli liczne skamieniałości kaczodziobych na całym świecie - od Ameryki Północnej po Antarktydę - ale nikt nigdy nie znalazł ich w Afryce. To się zmieniło w pandemicznym roku 2020.

W badaniu Cretaceous Research naukowcy opisali nowy gatunek hadrozaura znaleziony w Maroku. Nazwany ajnabia, żył pod koniec kredy, kiedy Afryka była oddzielona od innych kontynentów głębokimi kanałami wodnymi. Pływanie byłoby wówczas jedynym sposobem, w jaki dinozaur mógł dotrzeć do prehistorycznej Afryki z Europy lub Azji. Potwierdza to tezę, że wyjątkowe wydarzenia mogły pomóc gatunkom przemieszczać się między odległymi kontynentami.

6. Dinozaurzątko z różkiem

Dzieci dinozaurów są wyjątkowo rzadko odnajdywane. Wiemy znacznie więcej o osobnikach dorosłych większości gatunków niż o tym, jak zaczęło się ich życie. Ale kiedy paleontolodzy trafiają na „dzieci”, często odnajdują „jajka niespodzianki”.

Zarodek długoszyjnego dinozaura zwanego tytanozaurem, o którym donosi Current Biology, zwrócił uwagę naukowców z powodu dziwnego, nosorożcowego elementu wystającego z głowy. Nie znaleziono takiej struktury u dorosłych tytanozaurów. Wydaje się, że ów róg jest rodzajem tymczasowego „zęba jajowego”, którego maluch używał do rozbicia swojej skorupy.

7. Miały twarde jaja, czy miękkie?

Jeśli pomyślimy o jaju dinozaura, prawdopodobnie przyjdą nam do głowy fragmenty Parku Jurajskiego i gruba, twarda skorupa, którą mały dino musiał w jakiś sposób wydziobać. Jednak badania opublikowane w Nature sugerują, że wiele gatunków składało jaja o miękkich skorupkach.

Przy bliższym zbadaniu Protoceratopsa i Muszaura okazały się one bardziej podobne do jaj żółwi niż do jaj o twardych skorupach znanych u innych dinozaurów. Może to wskazywać, że jaja początkowo były miękkie, a dopiero później w niektórych grupach przekształcały się w twardą skorupę. Być może z tego powodu tak mało ich odnaleziono – te miękkie rozkładałyby się znacznie łatwiej niż twarde.

8. Wonderchicken

Znaleziona w Belgii skamielina nazwana w Nature wonderchicken (cudownym kurczakiem) pomogła paleontologom zrozumieć, jak współczesne ptaki „wystartowały” w epoce dinozaurów. Cudowny kurczak lub Asteriornis żył około 67 milionów lat temu i jest przez biologów uważany za najstarszego znanego przedstawiciela współczesnych ptaków. Skamielina, która zawiera malutką czaszkę, ma pewne anatomiczne podobieństwa do kurczaków i kaczek. Odkrycia te i analizy molekularne istniejących obecnie okazów wskazują, że współczesne ptaki zaczęły ewoluować od drapieżnych dinozaurów i rozmnażać się jeszcze przed ich masowym wyginięciem. 

Uważa się, że prawie 11 tysięcy współcześnie żyjących gatunków ptaków ma wspólnego przodka, który żył przed końcem epoki dinozaurów.

9. Polowanie na DNA

Czy kiedykolwiek zostanie odnalezione DNA takich stworzeń jak tyranozaur? Odpowiedź brzmi „nie”, ponieważ DNA rozpada się zbyt szybko, aby przetrwać miliony lat. Jednak w badaniu opublikowanym w tym roku w National Science Review naukowcy opisali sygnatury chemiczne zgodne z DNA w kościach 70-milionowego hadrozaura zwanego hipakrozaurem. Wyniki nie zostały jeszcze zweryfikowane, ale pomysł, że kwas dezoksyrybonukleinowy pochodzący od nieptasich dinozaurów mógł jakoś przetrwać, jest niebywale kuszący. Takie odkrycie mogłoby wywrócić naszą prehistoryczną wiedzę do gry nogami.

10. Całoroczne dinozaury polarne

Odkąd paleontolodzy odkryli kości dinozaurów w starożytnym kole podbiegunowym, eksperci debatowali, czy polarne dinozaury pozostawały w swoich chłodnych siedliskach przez cały rok, czy też migrowały w zależności od temperatury. Mała szczęka młodego dinozaura odpowiada teraz na to pytanie. Opisana w PLOS ONE skamielina należała do młodego dinozaura podobnego do raptora, który żył w starożytnym środowisku Alaski, charakteryzującym się ostrymi zmianami sezonowymi i długimi zimami.

To, że dinozaury gniazdowały i wykluły się w tych siedliskach, wskazuje, że były one w stanie przetrwać najsurowsze zimy, o czym już pisaliśmy.

źródło: 1

0.14547300338745