300 nieustraszonych "gejowników" z Teb, którzy pokonali Spartan
300 nieustraszonych "gejowników" z Teb, którzy pokonali Spartan 300 nieustraszonych "gejowników" z Teb, którzy pokonali Spartan

Nie wystarczyło być homoseksualistą, by trafić do Świętego Zastępu z Teb. Wojownik tej elitarnej jednostki, która pokonała samych Spartan, musiał mieć ponadprzeciętną siłę i odwagę. Tebańczycy walczący ze swoimi partnerami okazali się nieustraszonym homokomandem.

Wiele różniło Ateny i Spartę, ale w obu państwach zdarzały się bliskie związki między wojownikami. Ksenofont napisał historię o Epistenesie z Olintu dowodzącym oddziałem niezwykle przystojnych mężczyzn i gotowym zginąć dla młodego chłopca. Ale jak śpiewał Maleńczuk, wśród męsko-męskich aberracji, na polu bitwy wsławili się pogromcy Lacedemonu z IV w. p.n.e. – Tebańczycy.

Jeden z ich dowódców, Gorgides, doszedł do wniosku, że najbardziej oddanym żołnierzem będzie ten, który zawalczy nie tylko o swoje życie, ale i o życie ukochanego towarzysza. Wedle panujących wtedy zasad zostawienie na placu boju któregokolwiek z żołnierzy stanowiło wielką hańbę, dlatego bliskie relacje potęgowały męstwo.

Poparłszy swą homostrategię lekturą greckich filozofów Gorgides cytował również jednego z wojowników, Pammenesa, który twierdził, że homerowski bohater Nestor musiał być na bakier z wojskową taktyką, gdyż dzielił oddziały Greków wedle przynależności plemiennej i rodowej, zamiast uszeregować ich tak, by erastes (dorosły mężczyzna) walczył ramię w ramię z eromenesem (młodzieńcem).

Gorgides utworzył Święty Zastęp (Hierόs Lόchos) – jedyny w całych Tebach oddział zawodowych żołnierzy – doborowych hoplitów złożonych z samych wojowników-kochanków. Po przeszkoleniu sto pięćdziesiąt par wysoko urodzonych Tebańczyków gotowych było walczyć na śmierć i życie. Ich liczba – 300 nie była nawiązaniem do heroiczności Leonidasa i jego Spartan, ale brała się z typowej ilości wojowników w oddziałach greckich państw-miast.

W Świętym Zastępie służyli dwaj wybitni stratedzy Pelopidas i Epaminondas. Ten drugi wprowadził wśród hoplitów nowatorski szyk skośny, dzięki któremu Tebańczycy odnieśli zwycięstwo nad spartańską armią pod Leuktrami w roku 371 p.n.e. Po tej klęsce Sparta już nigdy nie odzyskała dawnego prestiżu, a mit niepokonanych wojowników prysł za sprawą urodziwych Tebańczyków i ich nieustraszonych partnerów. 

Epaminondas i Pelopidas nie tylko byli wyjątkowo zdolnymi taktykami, ale prywatnie stanowili także dobraną parę, której relacja zacieśniła się, kiedy w przeszłości jeden drugiemu uratował życie w bitwie pod Mantineją. Siedmiokrotnie ranny Pelopidas został ocalony przez młodszego, również rannego przyjaciela Epaminondasa. W czasie walki nie były to odosobnione przypadki, bo także Sokrates miał ocalić Ksenofonta podczas bitwy pod Delion.

Pary ze Świętego Zastępu składały się z mężczyzn w różnym wieku. Po ukończeniu osiemnastego roku życia młodszy kochanek otrzymywał od starszego miłośnika zbroję, co można potraktować jako swoiste zaręczyny. Do jednostki przyjmowano młodzieńców w wieku około dwudziestu lat, a najstarsi z nich kończyli służbę około trzydziestki. Do historii przeszło dwóch eromenosów Epaminondasa: Asopichos, który wsławił się w walkach ze Spartanami oraz Kafiodoros, który poległ wraz z wodzem w 362 roku p.n.e.

Mimo że homoseksualizm w starożytnej Grecji nie był rzeczą rzadką, to i tak w dużej mierze postrzegano go jako element kultury wojowników. Niektórzy badacze uważają, że wynikał on również z niskiej pozycji kobiet. Niemniej jednak Teby były uważane za miasto „gay friendly”. To tutaj żyli wspólnie arystokrata Filolaos z Koryntu i ateński zwycięzca olimpijski w biegu Diokles. Kiedy odeszli, pochowano ich obok siebie, a pod ich grobem Tebańczycy urządzali zawody dla chłopców w całowaniu. Zwycięzcą zostawał ten, „który usta swe do ust przycisnął najczulej”, jak pisał Teokryt.

Nad grobowcem mitycznego bohatera Jolaosa, bratanka i serdecznego przyjaciela Heraklesa, wierność przysięgali sobie właśnie wojownicy ze Świętego Zastępu. Kilkaset lat po likwidacji tej jednostki Cyceron porównywał brak seksualnych zahamowań u Tebańczyków z bardziej skromnymi i moralnymi Spartanami.

Święty Zastęp został wytrzebiony w Bitwie pod Cheroneą w 338 roku p.n.e., gdy wojska Macedonii rozbiły połączone siły miast greckich. Odkryto potem pod posągiem lwa, postawionym na cześć pokonanych wojowników-kochanków, szkielety 254 mężczyzn pogrzebanych w siedmiu rzędach mogił.

Źródło: [1]

0.14801001548767